System edukacji w USA – jak wygl膮da, matura, rankingi, wakacje, oceny

  1. Home
  2. >
  3. Blog
  4. >
  5. Studia w USA
  6. >
  7. System edukacji w USA...

System szkolnictwa podstawowego w USA r贸偶ni si臋 od tego w Polsce przede wszystkim tym, 偶e k艂adzie mniejszy nacisk na egzaminy. Na og贸艂 te偶 program nauczania w ameryka艅skich szko艂ach jest stosunkowo szeroki. Tak偶e ameryka艅skie szkolnictwo 艣rednie i wy偶sze jest zorganizowane inaczej ni偶 w Polsce i innych krajach europejskich. Co wi臋cej, w USA nie ma jednolitego, obowi膮zuj膮cego w ca艂ym kraju systemu o艣wiaty. System edukacji w USA kontrolowany jest przez w艂adze lokalne i stanowe.

Jak wygl膮da system edukacji w USA?

Szkolnictwo w USA regulowane jest przez Departament Edukacji Stan贸w Zjednoczonych. Sprawuje on kontrol臋 nad departamentami edukacji, kt贸re dzia艂aj膮 w poszczeg贸lnych stanach. To w艂a艣nie one decyduj膮 o tym, jak ma wygl膮da膰 edukacja w szko艂ach dzia艂aj膮cych na ich terenie. Publiczny system edukacji w Stanach Zjednoczonych dzieli si臋 na okr臋gi szkolne, a ich wielko艣膰 jest bardzo r贸偶na. Mo偶e on obejmowa膰 tylko niewielkie miasteczko, du偶e miasto albo wiejskie hrabstwo. Okr臋gami szkolnymi zarz膮dza rada szko艂y, w kt贸rej zasiadaj膮 przedstawiciele lokalnej spo艂eczno艣ci. W Stanach Zjednoczonych wszystkie dzieci, kt贸re ucz臋szczaj膮 do szko艂y publicznej maj膮 zapewnion膮 bezp艂atn膮 edukacj臋, p艂atne s膮 tylko szko艂y prywatne.

Dzieci w Stanach Zjednoczonych rozpoczynaj膮 nauk臋 w wieku sze艣ciu 鈥 siedmiu lat. Obowi膮zek szkolny trwa w tym kraju dwana艣cie lat. Przez pierwszych pi臋膰 lat dzieci ucz臋szczaj膮 do elementary school, kt贸ra jest odpowiednikiem polskiej szko艂y podstawowej. Nast臋pny etap obejmuj膮cy trzy lata nauki to middle school. Szko艂a ta cz臋sto nazywana jest tak偶e junior high school. Nie zawsze jest to samodzielna plac贸wka, cz臋sto wchodzi ona w sk艂ad szko艂y 艣redniej. Okres obowi膮zkowej edukacji w USA ko艅czy szko艂a 艣rednia, czyli high school. Uczniowie, kt贸rzy ucz臋szczaj膮 do szko艂y 艣redniej musz膮 zaliczy膰 podstawowe przedmioty, do kt贸rych zalicza si臋:

  • j臋zyk angielski;
  • matematyk臋;聽
  • histori臋;聽 聽 聽
  • informatyk臋;聽
  • przedmioty 艣cis艂e;
  • nauki o zdrowiu; 聽
  • wychowanie fizyczne.

Lista podstawowych przedmiot贸w jest przypisana do poszczeg贸lnych semestr贸w i klas. Przedmioty obowi膮zkowe stanowi膮 mniej wi臋cej po艂ow臋 wszystkich zaj臋膰. Drug膮 po艂ow臋 uczniowie wybieraj膮 samodzielnie. Wyboru dokonuj膮 z tak zwanej listy electives. Wybieraj膮c je, mog膮 kierowa膰 si臋 w艂asnymi zainteresowaniami. Uczniowie, kt贸rzy s膮 szczeg贸lnie uzdolnieni, mog膮 liczy膰 na indywidualny tok nauczania. Do niekt贸rych przedmiot贸w, na przyk艂ad matematyki, chemii albo fizyki, uzdolnieni uczniowie mog膮 podchodzi膰 na poziomie uniwersyteckim. Je偶eli je zalicz膮, jest du偶a szansa na to, 偶e zostanie im to zaliczone przez wybran膮 przez nich szko艂臋 wy偶sz膮.

Zaliczenie dwunastej klasy oznacza koniec edukacji obowi膮zkowej. Uczniowie, kt贸rzy uko艅cz膮 dwunast膮 klas臋 otrzymuj膮 high school diploma 鈥 czyli dyplom uko艅czenia szko艂y. Na zako艅czenie ostatniego roku nauki ma miejsce po偶egnalna przemowa. Wyg艂asza j膮 ucze艅 okre艣lany jako veledictorian 鈥 po polsku nazwiemy go uczniem najlepszym w klasie. Wyboru ucznia, kt贸ry wyg艂osi po偶egnaln膮 mow臋 dokonuje si臋, bior膮c pod uwag臋 GPA, czyli 艣redni膮 ocen.

W high school uczniowie mog膮 ucz臋szcza膰 tak偶e zaj臋cia sportowe. Wybieraj膮 je uczniowie, kt贸rzy po uko艅czeniu szko艂y 艣redniej zamierzaj膮 kontynuowa膰 nauk臋 na wy偶szej uczelni i zale偶y im na otrzymaniu sportowego stypendium. Mog膮 te偶 wybra膰 spo艣r贸d zaj臋膰, kt贸re przygotuj膮 ich do podj臋cia pracy bezpo艣rednio po otrzymaniu dyplomu uko艅czenia szko艂y 艣redniej.

System szkolnictwa w USA

System ameryka艅skiego szkolnictwa jest podzielony na trzy poziomy. Obejmuje on:

  • elementary/primary education 鈥 odpowiednik polskiej szko艂y podstawowej;
  • secondary education 鈥 szko艂a 艣rednia; 聽
  • postsecondary/higher education 鈥 s膮 to szko艂y policealne oraz wy偶sze.
     

Do szko艂y podstawowej dzieci w Stanach Zjednoczonych zaczynaj膮 ucz臋szcza膰 鈥 w zale偶no艣ci od stanu 鈥 mi臋dzy pi膮tym a si贸dmym rokiem 偶ycia. W wi臋kszo艣ci stan贸w do szko艂y podstawowej id膮 dzieci w wieku sze艣ciu lat. Zako艅czenie kszta艂cenia obowi膮zkowego r贸wnie偶 przypada w r贸偶nym wieku: w wi臋kszo艣ci stan贸w ko艅czy si臋 ona w wieku szesnastu lat, tylko w nielicznych uczniowie ko艅cz膮cy obowi膮zkow膮 edukacj臋 maj膮 osiemna艣cie lat. W szkole podstawowej dzieci ucz膮 si臋 pisania, czytania, geografii, matematyki, plastyki, rzemios艂a i muzyki. Maj膮 r贸wnie偶 gimnastyk臋. Nauka w szkole podstawowej odbywa si臋 przez ca艂y dzie艅 pod okiem tego samego nauczyciela.

Przedmioty w szkole 艣redniej nauczane s膮 przez innych nauczycieli i odbywaj膮 si臋 za ka偶dym razem w innej klasie. W szkole uczniowie sp臋dzaj膮 na og贸艂 siedem godzin dziennie. W wi臋kszo艣ci ameryka艅skich szk贸艂 艣rednich uczniowie mog膮 uczestniczy膰 w zaj臋ciach dodatkowych. Cz臋sto s膮 one p艂atne, a odbywaj膮 si臋 przed lub po lekcjach. Uczniowie, kt贸rzy zamierzaj膮 kontynuowa膰 edukacj臋 w college’u lub na wy偶szej uczelni z zaj臋膰 dodatkowych wybieraj膮 te, kt贸re b臋d膮 im wtedy najbardziej potrzebne. Stawiaj膮 wi臋c na

  • geometri臋;
  • trygonometri臋;
  • nauki spo艂eczne;聽 聽
  • j臋zyk angielski na zaawansowanym poziomie; 聽
  • fizyk臋;
  • chemi臋;聽 聽 聽
  • biologi臋.
     

M艂odzi ludzie mog膮 rozwija膰 nie tylko naukowe pasje. Na terenie ameryka艅skich szk贸艂 dzia艂aj膮 teatry i szkolne orkiestry, a wiele dziewcz膮t nale偶y do zespo艂u cheerleaderek.

Tym, co r贸偶ni ameryka艅sk膮 szko艂臋 zar贸wno podstawow膮, jak i 艣redni膮 od polskiej jest to, 偶e w Stanach Zjednoczonych uczniowie nie musz膮 uczy膰 si臋 na pami臋膰 regu艂ek i definicji – zaj臋cia w ameryka艅skich szko艂ach maj膮 bardziej praktyczny charakter.

Ameryka艅scy uczniowie swoj膮 przysz艂膮 karier臋 zaczynaj膮 planowa膰 bardzo wcze艣nie, cz臋sto ju偶 na etapie szko艂y 艣redniej. Dzi臋ki temu w trakcie kszta艂cenia stawiaj膮 na dodatkowe przedmioty. Podczas nauki w gimnazjum i liceum uczniowie otrzymuj膮 stopnie. Na koniec nauki s膮 one podliczane, a nast臋pnie jest z nich wyliczana 艣rednia. Jest ona jednym z kryteri贸w podczas rekrutacji do szk贸艂 wy偶szych. W niekt贸rych uczelniach wy偶szych dodatkowo organizowane s膮 egzaminy.

Szko艂a w usa

Szko艂a w USA

Liczba kandydat贸w na studia wy偶sze w USA jest niezwykle du偶a, a jako艣膰 kszta艂cenia w tym kraju jest bardzo wysoka. Mo偶esz si臋 o tym przekona膰, si臋gaj膮c po ranking uczelni. W艂adze stanowe reguluj膮 nie tylko system edukacji na poziomie podstawowym i 艣rednim, ale tak偶e na poziomie wy偶szym. Uczniowie, kt贸rzy uko艅czyli edukacj臋 na poziomie K12, maj膮 do wyboru wiele mo偶liwo艣ci kontynuowania edukacji. Mog膮 kontynuowa膰 nauk臋 na studiach I stopnia, II lub III stopnia.

Ameryka艅skie szko艂y wy偶sze dziel膮 si臋 na publiczne i prywatne. Te pierwsze (np. Binghamton) dysponuj膮 du偶膮 ilo艣ci膮 miejsc i maj膮 do wyboru wiele kierunk贸w. Dotuj膮 je rz膮dy stanowe. Uczelnie prywatne przyjmuj膮 mniej kandydat贸w, a nauka na nich jest p艂atna. 殴r贸d艂em dochod贸w prywatnych uczelni jest zar贸wno p艂acone przez student贸w czesne, jak i granty badawcze oraz darowizny. Organizacja roku akademickiego na ka偶dej uczelni niezale偶nie od tego, czy jest ona publiczna, czy prywatna, wygl膮da troch臋 inaczej. Na wi臋kszo艣ci uczelni rok akademicki trwa od wrze艣nia do maja i jest podzielony na semestry, trymestry b膮d藕 kwarta艂y.

Kto mo偶e aplikowa膰 na studia w USA?

Mo偶e to zrobi膰 ka偶dy, kto uko艅czy艂 szko艂臋 艣redni膮. Je艣li interesuj膮 Ci臋 studia w USA pierwszego stopnia, to do wyboru masz:

  • Community oraz Junior College. Nauka trwa w nich dwa lata, a do wyboru masz nauk臋 w dw贸ch trybach. Mo偶esz wybra膰 nauczanie w trybie akademickim, kt贸ry przygotuje Ci臋 do rozpocz臋cia nauki na uczelni z czteroletnim programem kszta艂cenia lub postawi膰 na kszta艂cenie przygotowuj膮ce do szybkiego wej艣cia na rynek pracy. Jako absolwent Junior i Community College otrzymasz tytu艂 Associate in Science 聽 b膮d藕 Associate in Arts;
  • Liberal Arts College albo Liberal Arts University. Te samodzielne college daj膮 mo偶liwo艣膰 uzyskania og贸lnego wykszta艂cenia uniwersyteckiego i obejmuj膮 studia humanistyczne, nauki przyrodnicze oraz spo艂eczne;
  • Technical Institute. Nauka trwa rok albo trzy lata. Po uko艅czeniu szko艂y mo偶esz szybko rozpocz膮膰 poszukiwanie pracy. 聽

Po uko艅czeniu studi贸w uniwersyteckich pierwszego stopnia mo偶esz kontynuowa膰 edukacj臋 na studiach drugiego stopnia, na kt贸re mo偶esz aplikowa膰, posiadaj膮c tytu艂 Bachelor degree b膮d藕 jego odpowiednik, kt贸ry uzyska艂e艣 w Polsce czy innym kraju. Po uko艅czeniu studi贸w drugiego stopnia (ich polskim odpowiednikiem s膮 studia podyplomowe) otrzymasz tytu艂 Master. Do studi贸w drugiego stopnia w Stanach Zjednoczonych zaliczane s膮 studia prawnicze i medyczne. Na studia te mo偶esz aplikowa膰 dopiero wtedy, gdy uzyskasz tytu艂 licencjata oraz po zdaniu odpowiednich egzamin贸w. Tytu艂 doktora mo偶esz zdoby膰 na studiach trzeciego stopnia. W zale偶no艣ci od tego, jak膮 uczelni臋 wybierzesz mog膮 one trwa膰 od dw贸ch do nawet sze艣ciu lat.

Harvard University studia mba
Harvard University jest jedn膮 z pierwszych uniwersyteckich szk贸艂 biznesu na 艣wiecie, jej historia zacz臋艂a si臋 w 1908 roku.

Jak wygl膮da matura w USA?

Matura w USA nie istnieje. W ostatniej klasie szko艂y 艣redniej uczniowie przyst臋puj膮 do egzaminu SAT 鈥 Scholastic Aptitude Tests. Nie jest on obowi膮zkowy, ale tylko jego zdanie otwiera drog臋 na studia. Historia tego egzaminu zacz臋艂a si臋 w 1901 roku. Wprowadzi艂a go organizacja non-profit College Board. Przez lata SAT by艂 wielokrotnie modyfikowany i obecnie sk艂ada si臋 z pyta艅 wielokrotnego wyboru. S膮 one pogrupowane w trzech kategoriach i sprawdzaj膮 wiadomo艣ci z matematyki, czytania ze zrozumieniem oraz umiej臋tno艣膰 napisania eseju. Oczywi艣cie ostatnia kategoria nie zawiera pyta艅. Z ka偶dej cz臋艣ci mo偶esz zdoby膰 osiemset punkt贸w, czyli 艂膮cznie dwa tysi膮ce czterysta. Dobre wyniki z SAT pozwol膮 Ci aplikowa膰 na wi臋kszo艣膰 ameryka艅skich szk贸艂 wy偶szych. Absolwenci szk贸艂 艣rednich w Stanach Zjednoczonych, kt贸rzy chc臋 zapewnia膰 sobie wst臋p na presti偶ow膮 wy偶sz膮 uczelni臋, bardzo cz臋sto musz膮 zdawa膰 jeszcze dodatkowe egzaminy. S膮 to:

  • SAT 1. Jest zbli偶ony do SAT, ale sprawdza wiadomo艣ci wy艂膮cznie w jednego przedmiotu;聽聽
  • ACT (American College Tests) . Test s艂u偶y ocenie wiedzy og贸lnej i obejmuje czytanie ze zrozumieniem, matematyk臋 i j臋zyk angielski. Mo偶e zawiera膰 r贸wnie偶 pytania z chemii, biologii i fizyki. Dodatkowo mo偶esz zosta膰 poproszony o napisanie eseju.

System szkolnictwa w USA 鈥 szczeg贸lnie wy偶szego 鈥 jest znacznie bardziej elastyczny ni偶 polski, jednocze艣nie jest jednak o wiele bardziej wymagaj膮cy, je偶eli chodzi o planowanie kariery zawodowej.

Studia w USA

Undergraduate, czyli studia pierwszego stopnia s膮 odpowiednikiem europejskiego, a wi臋c tak偶e polskiego licencjatu. W zale偶no艣ci od tego, jakie masz plany zawodowe i zainteresowania, mo偶esz zdecydowa膰 si臋 na:

  • College. Jest to typ uczelni, kt贸ry w Stanach Zjednoczonych cieszy si臋 najwi臋ksz膮 popularno艣ci膮. College oferuj膮 trwaj膮ce cztery lata studia pierwszego stopnia. Ko艅cz膮 si臋 one uzyskaniem tytu艂u Bachelor z nauk humanistycznych (Liberal Arts), sztuk pi臋knych (Fine Arts) albo nauk 艣cis艂ych 鈥 Science. College mog膮 funkcjonowa膰 bardzo r贸偶nie, niekt贸re s膮 niezale偶nymi uczelniami, inne s膮 cz臋艣ci膮 uniwersytetu.
    聽 聽 聽 聽
  • Comunity i Junior College. Oferuj膮 dwuletni program studi贸w i s膮 szko艂ami pomaturalnymi. Absolwenci obu tych typ贸w szk贸艂 mog膮 kszta艂ci膰 si臋 dalej na uczelniach czteroletnich.
    聽 聽 聽 聽
  • Technical Institute. Maj膮 charakter szk贸艂 zawodowych. W trakcie trwaj膮cej rok lub trzy lata (czas trwania edukacji uzale偶niony jest od wybranego kierunku, ale te偶 od stanu, na terenie kt贸rego dana szko艂a si臋 znajduje) zdob臋dziesz podstawowe umiej臋tno艣ci zawodowe i szybko wejdziesz na rynek pracy.

Na praktycznym przygotowaniu do zawodu skupiaj膮 si臋 Trade/Vocational Schools. Kszta艂c膮 one g艂贸wnie hydraulik贸w, elektryk贸w, mechanik贸w samochodowych. Mog膮 przygotowywa膰 tak偶e do zawodu piel臋gniarki albo kosmetyczki.

Decyduj膮c si臋 na studia wy偶sze w Stanach Zjednoczonych, musisz pami臋ta膰, 偶e proces rekrutacji jest naprawd臋 mocno rozbudowany. Renomowane uczelnie, do kt贸rych zalicza si臋 mi臋dzy innymi Harvard oraz Uniwersytet Columbia nastawione s膮 na wy艂onienie najlepszych kandydat贸w, co przek艂ada si臋 na to, jak wygl膮da rekrutacja. Pami臋taj, 偶e wska藕nik akceptacji w ich przypadku jest naprawd臋 niewielki, co oznacza, 偶e w poczet student贸w zostan膮 przyj臋ci wy艂膮cznie ci wyr贸偶niaj膮cy si臋.

Najlepsze ameryka艅skie uczelnie wy偶sze bior膮 pod uwag臋 nie tylko wyniki w nauce kandydat贸w, ale r贸wnie偶 ich osobowo艣膰. To w艂a艣nie dlatego w zdecydowanej wi臋kszo艣ci przypadk贸w trzeba przygotowa膰 esej, kt贸ry jest okazj膮 do zaprezentowania w艂asnej osoby. Wa偶ne jest, aby pisa膰 prawd臋, podkre艣laj膮c w艂asne zalety i osi膮gni臋cia. Nie b贸j si臋 m贸wi膰 o pora偶kach, je艣li czego艣 Ci臋 nauczy艂y 鈥 poka偶, 偶e jeste艣 osob膮, kt贸ra czerpie z w艂asnych do艣wiadcze艅. Zaprezentuj si臋 r贸wnie偶 jako kto艣 zaanga偶owany spo艂ecznie 鈥 w Stanach Zjednoczonych jest to naprawd臋 cenione. UWAGA: d艂ugo艣膰 esej贸w jest zawsze ograniczona dlatego przed przyst膮pieniem do pisania sprawd藕, jak wiele s艂贸w mo偶e zawiera膰 Twoja pisemna wypowied藕. Przed wys艂aniem dok艂adnie sprawd藕 esej, usuwaj膮c ewentualne liter贸wki i b艂臋dy. Upewnij si臋, 偶e u偶ywasz s艂贸w jasno i przekaz Twojej pracy jest zrozumia艂y. Dzi臋ki temu nie narazisz si臋 na to, 偶e cz艂onkowie komisji rekrutacyjnej 藕le zrozumiej膮 to, co chcia艂e艣 im przekaza膰.

Tym, co wymagane jest podczas rekrutacji s膮 r贸wnie偶 opinie wystawione przed nauczycieli. Pami臋taj, 偶e komisja rekrutacyjna naprawd臋 je czyta i bierze pod uwag臋 dlatego nie pro艣 o pomoc w tym przypadku kogo艣 przypadkowego. Wybierz nauczyciela, kt贸ry bardzo dobrze Ci臋 zna, wie, jakie s膮 Twoje osi膮gni臋cia, a tak偶e mo偶liwo艣ci. Dzi臋ki temu szanse na to, 偶e referencje b臋d膮 napisane odpowiednio s膮 zdecydowanie wi臋ksze.

Nie zapominaj, 偶e studia na ameryka艅skich uczelniach odbywaj膮 si臋 w j臋zyku angielskim 鈥 to oznacza, 偶e aby uczy膰 si臋 w Stanach, musisz biegle pos艂ugiwa膰 si臋 tym j臋zykiem. Uniwersytety nie ufaj膮 jednak kandydatom na s艂owo 鈥 musisz potwierdzi膰 swoj膮 znajomo艣膰 angielskiego, przedstawiaj膮c wynik odpowiedniego egzaminu. UWAGA: ka偶da uczelnia okre艣la minimaln膮 liczb臋 punkt贸w, kt贸r膮 musisz zdoby膰, aby Twoja kandydatura by艂a brana pod uwag臋.

Je艣li Twoim marzeniem s膮 studia w Stanach Zjednoczonych, z pewno艣ci膮 chcesz wiedzie膰, ile kosztuj膮 studia w USA. Studia w USA s膮 p艂atne, a wysoko艣膰 czesnego wynosi od pi臋tnastu do nawet osiemdziesi臋ciu tysi臋cy dolar贸w. Osiemdziesi膮t tysi臋cy dolar贸w b臋d膮 Ci臋 kosztowa艂y studia na uniwersytecie Stanforda, Massachusetts Institute of Technology czy na jednym z o艣miu uniwersytet贸w, kt贸re zrzeszone s膮 w Lidze Bluszczowej. Na uczelniach stanowych czesne mo偶e by膰 ni偶sze. Pami臋taj jednak, 偶e na og贸艂 zagranicznym studentom nie oferuj膮 one wi臋kszej pomocy finansowej. Je偶eli chcesz studiowa膰 na uczelni prywatnej i zale偶y Ci na otrzymaniu finansowego wsparcia, zanim zaczniesz aplikowa膰 sprawd藕, czy wybrana przez Ciebie uczelnia oferuje stypendia zagranicznym studentom. Czesne to oczywi艣cie nie wszystkie wydatki, kt贸re czekaj膮 na Ciebie w zwi膮zku z podj臋ciem studi贸w na ameryka艅skiej uczelni. Musisz pami臋ta膰 o kosztach zakwaterowania i wy偶ywienia. Pami臋taj, 偶e w Stanach Zjednoczonych s膮 uczelnie wy偶sze, kt贸re nie pobieraj膮 od student贸w czesnego, nauka jest w nich ca艂kowicie darmowa. Uczelni tych nie jest wiele, mo偶esz wybra膰:

  • College of the Ozarks; 聽 聽 聽
  • Berea College; 聽 聽 聽
  • Deep Springs College;
  • Curtis Institute of Music.

Na ca艂kowite zwolnienie z op艂at mo偶esz te偶 liczy膰 na uniwersytecie Yale czy Harvardzie, roczny doch贸d Twojej rodziny nie mo偶e jednak przekracza膰 kwoty siedemdziesi臋ciu pi臋ciu tysi臋cy dolar贸w.

Jaki jest system stypendialny w Stanach Zjednoczonych?

Zar贸wno ameryka艅ski system edukacji, jak i stypendialny nie s膮 jednolite. To od danego uniwersytetu zale偶y wi臋c, jak膮 pul臋 pieni臋dzy mo偶e przeznaczy膰 na dane stypendium. O tym, jaka b臋dzie jego wysoko艣膰 dowiesz si臋 wi臋c dopiero, gdy pomy艣lnie przejdziesz proces rekrutacji. Na ameryka艅skich uczelniach wy偶szych funkcjonuj膮 nast臋puj膮ce rodzaje stypendi贸w:

  • need-based. Uniwersytety, kt贸re oferuj膮 ten rodzaj wsparcia, dostosowuj膮 go do potrzeb danego studenta. Uczelnia mo偶e Ci臋 wi臋c zwolni膰 z cz臋艣ci czesnego. Stypendium jest przyznawane na ca艂y czas trwania聽 聽 聽 studi贸w;
  • need-blind. Komisja rekrutacyjna przy rozpatrywaniu Twojej kandydatury nie bierze pod uwag臋 Twojej sytuacji materialnej, przyj臋cie uzale偶nione jest wi臋c wy艂膮cznie od Twoich osi膮gni臋膰 naukowych;
  • need-aware. W tym przypadku Twoja sytuacja materialna wp艂ywa na decyzj臋, kt贸r膮 podejmie komisja rekrutacyjna.

Uczelni, kt贸re zagranicznym studentom oferuj膮 stypendia w systemie need-blind jest zaledwie pi臋膰. S膮 to Harvard, Yale, MIT, Amherst College i Princeton. Stypendia need-aware oferuj膮 mi臋dzy innymi:

Niekt贸re uczelnie oferuj膮 stypendia merit scholarschip. Przyznaj膮 one stypendia bior膮c pod uwag臋 wy艂膮cznie akademickie osi膮gni臋cia. Wad膮 tych stypendi贸w w por贸wnaniu z tymi typu need-based jest niska kwota, kt贸r膮 mo偶esz otrzyma膰. Rzadko kiedy przekracza ona dziesi臋膰 tysi臋cy dolar贸w 鈥 oczywi艣cie rocznie.

Na ameryka艅skich uczelniach bardzo popularne s膮 stypendia sportowe, kt贸re mog膮 otrzyma膰 tak偶e zagraniczni studenci. Je偶eli wi臋c uprawiasz sport z sukcesami, mo偶esz sk艂ada膰 wniosek o przyznanie stypendium sportowego. Jego kwota mo偶e by膰 na tyle wysoka, 偶e wystarczy Ci na op艂acenie ca艂ego czesnego. Dyscyplin, w kt贸rych mo偶esz otrzyma膰 sportowe stypendium jest naprawd臋 wiele. S膮 to mi臋dzy innymi:

  • koszyk贸wka;聽聽
  • pi艂ka no偶na;
  • p艂ywanie; 聽
  • tenis;聽
  • siatk贸wka;聽
  • futbol ameryka艅ski.

Aplikacja na stypendium sportowe wygl膮da inaczej ni偶 aplikacja na uczelni臋. W pierwszej kolejno艣ci musisz skontaktowa膰 si臋 z trenerem, kt贸ry prowadzi dru偶yn臋 na wybranym przez Ciebie uniwersytecie i zaprezentowa膰 mu swoje dokonania. Je偶eli zechce Ci臋 mie膰 w swojej dru偶ynie, b臋dziesz m贸g艂 sk艂ada膰 aplikacj臋 na uczelni臋. Pami臋taj, 偶e na wi臋kszo艣ci uczelni wymagania stawiane kandydatom-sportowcom s膮 ni偶sze.

Studia magisterskie za granic膮

Czy na uniwersytetach ameryka艅skich s膮 dodatkowe op艂aty?

Je艣li planujesz studia na jednym z ameryka艅skich uniwersytet贸w, musisz si臋 liczy膰 nie tylko z konieczno艣ci膮 p艂acenia czesnego, ale te偶 z dodatkowymi op艂atami. S膮 one pobierane od udogodnie艅 i dodatkowych us艂ug, kt贸re dana uczelnia 艣wiadczy. Mo偶esz wi臋c p艂aci膰 na przyk艂ad za korzystanie z obiekt贸w rekreacyjnych. Decyduj膮c si臋 na studia w USA w swoich wydatkach musisz uwzgl臋dni膰 r贸wnie偶 zakup ksi膮偶ek i innych pomocy naukowych oraz koszty zakwaterowania i wy偶ywienia. W poszczeg贸lnych stanach i miejscowo艣ciach mog膮 one mocno od siebie si臋 r贸偶ni膰. Najtaniej zap艂acisz za miejsce w kampusie oraz za jedzenie w uczelnianych kafeteriach.

System oceniania w USA

USA to kraj, kt贸ry s艂ynie z najlepszych szk贸艂 i uczelni wy偶szych. System edukacji w tym kraju pod wieloma wzgl臋dami r贸偶ni si臋 od tego, kt贸ry funkcjonuje w Polsce. W ka偶dym stanie ustalone s膮 inne zasady, uczniowie maj膮 inne zar贸wno obowi膮zki, jak i prawa, w r贸偶nym wieku zaczynaj膮 te偶 edukacj臋. W USA system edukacji nie jest wi臋c jednolity, ma jednak jedn膮 wsp贸ln膮 cech臋 鈥 nauka ko艅czy si臋 w dwunastej klasie. Ka偶da klasa ko艅czy si臋 wewn臋trznym egzaminem, kt贸rego wynik nie ma najmniejszego wp艂ywu na dalsz膮 edukacj臋 dziecka. S艂u偶y on znalezieniem predyspozycji ka偶dego ucznia, dzi臋ki czemu w szkole 艣redniej wyb贸r dodatkowych przedmiot贸w nie sprawia problemu. Uczniowie, kt贸rzy po uko艅czeniu liceum chc膮 dalej si臋 kszta艂ci膰 musz膮 uzyska膰 dyplom oraz zda膰 egzamin SAT. Skala ocen w ameryka艅skiej szkole jest podobna do tej, kt贸ra stosowana jest w szko艂ach w Polsce. Oceny w Ameryce maj膮 jednak posta膰 liter. Skala ocen w ameryka艅skiej szkole wygl膮da nast臋puj膮co:

  • F odpowiada jedynce w polskiej szkole;
  • D to odpowiednik oceny dopuszczaj膮cej w Polsce;
  • C jest odpowiednikiem oceny dostatecznej;聽 聽 聽
  • B odpowiada ocenie dobrej, czyli czw贸rce;聽 聽 聽 聽
  • A to ocena bardzo dobra;聽聽聽
  • A+ to聽 odpowiednik polskiej sz贸stki, czyli oceny celuj膮cej.

W trakcie roku szkolnego uczniowie otrzymuj膮 oceny cz膮stkowe. Obecno艣膰 na zaj臋ciach jest obowi膮zkowa. Ka偶da szko艂a harmonogram zaj臋膰 uk艂ada sama, w wi臋kszo艣ci szk贸艂 zaj臋cia rozpoczynaj膮 si臋 mi臋dzy godzin膮 贸sm膮 a dziewi膮t膮. Zaj臋cia trwaj膮 do godziny pi臋tnastej lub szesnastej. W czasie zaj臋膰 uczniowie maj膮 jedn膮 p贸艂godzinn膮 lub godzinn膮 przerw臋 na lunch. Jest on jedzony przez uczni贸w w szkolnej sto艂贸wce. W menu na og贸艂 jest kilka r贸偶nych da艅 do wyboru. Lunch sk艂ada si臋 z dania g艂贸wnego, sa艂atki, owocu lub warzywa oraz z napoju.

Klasy w ameryka艅skich szko艂ach nie s膮 numerowane, ale maj膮 w艂asne nazwy. W ameryka艅skich liceach, czyli high school s膮 cztery roczniki:

  • freshmen;
  • softmore;
  • junior;
  • senior.

Je艣li zdecydujesz si臋 na nauk臋 w ameryka艅skim liceum, opanujesz p艂ynnie j臋zyk angielski zar贸wno w mowie, jak i pi艣mie. B臋dziesz mie膰 szans臋 na poznanie ameryka艅skiej kultury i zwyczaj贸w. Ucz膮c si臋 b膮d藕 studiuj膮c w Stanach Zjednoczonych mo偶esz zobaczy膰 miejsca, kt贸re wcze艣niej widzia艂e艣 wy艂膮cznie na filmach i w serialach. Wzbogacisz r贸wnie偶 swoje CV, co w przysz艂o艣ci mo偶e Ci pom贸c w znalezieniu dobrze p艂atnej pracy.

Wakacje w USA

Na pierwszy dzie艅 wakacji czekaj膮 uczniowie we wszystkich krajach niezale偶nie od tego, ile maj膮 lat. Na wakacje czekaj膮 z ut臋sknieniem tak偶e uczniowie w ameryka艅skich szko艂ach. Rok szkolny w USA nie jest ograniczony 艣cis艂ymi ramami czasowymi, podobnie jednak jak w Polsce jest podzielony na dwa semestry. We wszystkich tak jednak nie jest, s膮 takie (zale偶y to od stanu), w kt贸rym rok szkolny dzieli si臋 na kwarta艂y. Szko艂y w USA dziel膮 si臋 na pa艅stwowe i prywatne. W tych pierwszych rok szkolny trwa na og贸艂 sto osiemdziesi膮t dni. W uczelniach prywatnych jest troch臋 kr贸tszy i trwa sto siedemdziesi膮t dni. Harmonogram roku szkolnego, ilo艣膰 dni wolnych i przerw 艣wi膮tecznych oraz czas trwania wakacji zale偶y od stanu, na terenie kt贸rego znajduje si臋 szko艂a. W wi臋kszo艣ci szk贸艂 wakacje rozpoczynaj膮 si臋 w po艂owie czerwca i trwaj膮 do ko艅ca sierpnia. S膮 jednak takie stany, w kt贸rych uczniowie nauk臋 ko艅cz膮 ju偶 w po艂owie maja. Rok akademicki zaczyna si臋 w USA podobnie jak rok szkolny. Pierwsze pi臋膰 dni roku akademickiego przeznaczone s膮 na sprawy organizacyjne. Dopiero po up艂ywie tych pi臋ciu dni studenci wybieraj膮 przedmioty oraz sk艂adaj膮 Study Cards.

W zale偶no艣ci od stanu wakacje w Stanach Zjednoczonych trwaj膮 od dziesi臋ciu do jedenastu tygodni. W czasie roku szkolnego w ameryka艅skich szko艂ach uczniowie maj膮 dwie przerwy 艣wi膮teczne. Zimowe ferie trwaj膮 w tym kraju od dwudziestego trzeciego grudnia do si贸dmego stycznia. Tak zwane spring break czyli wiosenna przerwa przypada w marcu lub kwietniu. W tym czasie uczniowie maj膮 tydzie艅 wolnego.

Uczniowie w ameryka艅skich szko艂ach mog膮 liczy膰 na wolne od zaj臋膰 szkolnych nie tylko podczas wakacji i ferii. Dniem wolnym od pracy s膮 zar贸wno 艣wi臋ta federalne, czyli pa艅stwowe, jak i 艣wi臋ta stanowe. W te ostanie wolne maj膮 tylko uczniowie i mieszka艅cy danego stanu. W ca艂ym kraju dodatkowych wolnych dni z tytu艂u 艣wi膮t jest a偶 dwana艣cie. W ca艂ym kraju dniami wolnymi od pracy i zaj臋膰 w szkole jest mi臋dzy innymi przypadaj膮cy trzydziestego pierwszego maja Dzie艅 Pami臋ci, 艢wi臋to Niepodleg艂o艣ci obchodzone czwartego lipca oraz 艢wi臋to Dzi臋kczynienia, kt贸re przypada dwudziestego pi膮tego listopada.

M艂odzi ludzie, kt贸rzy chodz膮 do high school rzadko sp臋dzaj膮 wolny czas na imprezach w klubie czy w domu. Wi臋kszo艣膰 dnia w tygodniu sp臋dzaj膮 w szkole na trwaj膮cych do popo艂udnia lekcjach, a nast臋pnie na zaj臋ciach dodatkowych. W weekendy ch臋tnie spotykaj膮 si臋 w domach z przyjaci贸艂mi, wychodz膮 do kina albo restauracji. Popularn膮 form膮 rozrywki s膮 te偶 przeja偶d偶ki autem po okolicy. W Stanach Zjednoczonych istnieje zakaz sprzeda偶y alkoholu osobom, kt贸re nie uko艅czy艂y dwudziestego pierwszego roku 偶ycia. Zakaz ten jest przestrzegany przez wi臋kszo艣膰 klub贸w – m艂odzie偶 nie jest do nich wpuszczana.

Ranking szk贸艂

Stany Zjednoczone to doskona艂y kraj do studiowania. Edukacja w USA stoi na bardzo wysokim poziomie, a nazwy wielu ameryka艅skich uczelni s膮 znane na ca艂ym 艣wiecie. Nale偶膮 do nich mi臋dzy innymi takie szko艂y wy偶sze, jak Yale, Harvard i Princeton. Nazwy tych uczelni pojawiaj膮 si臋 w filmach i ksi膮偶kach. Najbardziej renomowane uczelnie mog膮 pochwali膰 si臋 s艂ynnymi absolwentami. S膮 nagradzane presti偶owymi nagrodami i prowadz膮 innowacyjne badania. Rankingi ameryka艅skich wy偶szych uczelni opracowuje mi臋dzy innymi ameryka艅ski magazyn informacyjny 鈥濽.S. News & World Report鈥. Magazyn istnieje od 1933 roku, jego poprzednia nazwa to 鈥濽nited States News鈥. Ka偶dego roku publikuje on mi臋dzy innymi ranking najlepszych ameryka艅skich uczelni wy偶szy. Pierwszy tego typu ranking ukaza艂 si臋 na 艂amach tego magazynu w 1983 roku. W najnowszym rankingu, kt贸ry opublikowa艂 magazyn 鈥濽.S. News鈥 trzy pierwsze miejsce zaj臋艂y nast臋puj膮ce uczelnie:

  • Princeton University. To uczelnia wy偶sza, kt贸rej historia rozpocz臋艂a si臋 w roku 1746. Obecnie jest jedn膮 z najstarszych w ca艂ych Stanach Zjednoczonych. Kszta艂ci student贸w w zakresie nauk spo艂ecznych, humanistycznych, in偶ynieryjnych, a tak偶e przyrodniczych, co oznacza, 偶e jej oferta jest naprawd臋 rozbudowana. Je艣li my艣lisz o studiach na Princeton, musisz pami臋ta膰, 偶e wska藕nik akceptacji wynosi tu jedynie pi臋膰 i p贸艂 procent 鈥 to oznacza, 偶e konkurencja jest ogromna. Uczelnia posiada trzydzie艣ci sze艣膰 wydzia艂贸w, na kt贸rych prowadzone s膮 studia zar贸wno licencjackie, magisterskie, jak i doktoranckie. Wsp贸艂pracuje z zagranicznymi uczelniami i firmami, co pozwala studentom na korzystanie z zagranicznych sta偶y oraz wymian. Oferta edukacyjna jest tu naprawd臋 szeroka 鈥 ka偶dy ma szans臋 znale藕膰 kierunek odpowiadaj膮cy w艂asnym preferencjom. Ciekawostk膮 jest to, 偶e przed jednym z budynk贸w Princeton University znajduj膮 si臋 rze藕by, kt贸rych autork膮 jest Magdalena Abakanowicz.
    聽 聽 聽 聽
  • Massachusetts Institute of Technology. To kolejna z renomowanych ameryka艅skich uczelni, kt贸rej popularno艣膰 zar贸wno w艣r贸d lokalnych, jak i zagranicznych absolwent贸w szk贸艂 艣rednich jest ogromna. Historia 聽 聽 MIT 鈥 bo tak w艂a艣nie okre艣la si臋 r贸wnie偶 Massachusetts Institute of Technology 鈥 zacz臋艂a si臋 w roku 1861. Obecnie sk艂ada si臋 ona a偶 z pi臋ciu szk贸艂, w艣r贸d kt贸rych znalaz艂a si臋 mi臋dzy innymi Szko艂a Nauk 艢cis艂ych, Szko艂a Nauk聽 聽 Humanistycznych, Sztuki i Nauk Spo艂ecznych oraz Szko艂a In偶ynierii. Wszystkie kszta艂c膮 na najwy偶szym poziomie, dbaj膮c o to, aby ka偶dy absolwent by艂 doskonale przygotowany do pracy zawodowej. M贸wi膮c o MIT, warto podkre艣li膰, 偶e najwy偶ej oceniany jest program kszta艂cenia w zakresie technologii, in偶ynierii oraz nauk przyrodniczych. Je艣li chodzi o konkretne kierunki, to najlepsze oceny zbiera chemia, statystyka, informatyka i architektura. Bardzo wysoko oceniane s膮 wszystkie rodzaje in偶ynierii, kt贸re w艣r贸d kandydat贸w na studia ciesz膮 si臋 ogromn膮 popularno艣ci膮.
    聽 聽 聽 聽
  • Harvard University. Je艣li chcesz studiowa膰 na jedne z najbardziej presti偶owych uczelni na 艣wiecie, Harvard to bardzo dobry wyb贸r. To uniwersytet, kt贸ry powsta艂 w 1636 roku, co czyni go najstarsz膮 uczelni膮 wy偶sz膮 w ca艂ej Ameryce P贸艂nocnej. Jest jednym z cz艂onk贸w Ivy League, czyli tak zwanej Ligi Bluszczowej 鈥 jej nazwa nawi膮zuje do bluszczu porastaj膮ce stare mury uczelnianych budynk贸w. Poza Harvardem cz艂onkami Ligi s膮 mi臋dzy innymi Yale University, Brown University oraz Princeton University 鈥 wszystkie dbaj膮 o najwy偶szy poziom kszta艂cenia. Na Harvardzie studiuje oko艂o trzydzie艣ci pi臋膰 tysi臋cy os贸b, z czego a偶 pi臋tna艣cie procent stanowi膮 studenci zagraniczny. Oznacza to, 偶e uczelnia jest naprawd臋 otwarta na tych, kt贸rzy nie pochodz膮 ze Stan贸w Zjednoczonych.

W pierwszej dziesi膮tce znalaz艂y si臋 tak偶e:

  • Stanford University. Powsta艂 w roku 1885 za spraw膮 senatora Lelanda Stanforda oraz jego 偶ony. Zdecydowali si臋 oni powo艂a膰 do 偶ycia uczelni臋, kt贸ra mia艂aby promowa膰 dobro publiczne. Obecnie ta szko艂a wy偶sza cieszy si臋 uznaniem z uwagi przede wszystkim na kierunki techniczne 鈥 na szczeg贸lnie wysokim poziomie jest tutaj informatyka oraz in偶ynieria. Oczywi艣cie mo偶esz studiowa膰 tu r贸wnie偶 inne kierunki 鈥 oferta edukacyjna jest tak bogata, 偶e z 艂atwo艣ci膮 znajdziesz studia odpowiednie dla siebie.
    聽 聽 聽 聽
  • Yale. To kolejny ameryka艅ski uniwersytet, w przypadku kt贸rego jako艣膰 kszta艂cenia jest bardzo wysoka. Jest to prywatna uczelnia o badawczym charakterze, kt贸ra zaliczana jest do wspomnianej ju偶 Ligi Bluszczowej. Historia Yale si臋ga do roku 1701 鈥 w efekcie jest to czwarta pod wzgl臋dem wieku uczelnia w Stanach Zjednoczonych. Prowadzone rankingi klasyfikuj膮 j膮 w pierwszej dziesi膮tce uniwersytet贸w na 艣wiecie. Sk艂ada si臋 a偶 z czternastu szk贸艂, w艣r贸d kt贸rych 鈥 co ciekawe 鈥 znalaz艂a si臋 r贸wnie偶 podstaw贸wka.
    聽 聽 聽 聽
  • University of Chicago. Je艣li interesuj膮 Ci臋 studia biznesowe w Stanach Zjednoczonych, a jednocze艣nie zale偶y Ci, aby poziom kszta艂cenia by艂 naprawd臋 wysoki, jest to uczelnia jak najbardziej dla Ciebie. Uniwersytet w Chicago powsta艂 w roku 1891 鈥 z pewno艣ci膮 tak by si臋 nie sta艂o, gdyby nie John D. Rockefeller. Uzna艂 on, 偶e w艂asna uczelnia to bardzo dobra inwestycja. W pocz膮tkowym okresie dzia艂alno艣ci liczba personelu wynosi艂a zaledwie stu dwudziestu wyk艂adowc贸w. Dzisiaj jest to du偶y uniwersytet, na kt贸rym kszta艂c膮 si臋 studenci nie tylko ze Stan贸w Zjednoczonych. Warto doda膰, 偶e w du偶ej mierze to w艂a艣nie dzi臋ki University of Chicago w tej cz臋艣ci USA zacz臋艂y zachodzi膰 istotne zmiany gospodarcze.
    聽 聽 聽 聽
  • John Hopkins University. Ten powsta艂y w roku 1876 uniwersytet znajduj膮cy si臋 w Baltimore to obecnie presti偶owy instytut badawczy maj膮cy prywatny charakter. W ostatnim czasie uczelnia zyska艂a 艣wiatowy rozg艂os przede wszystkim za spraw膮 zaanga偶owania w badania nad COVID 鈥 19. Szko艂a medyczna, kt贸r膮 dysponuje jest najlepiej finansow膮 instytucj膮 o medycznym charakterze nie tylko w Stanach聽 Zjednoczonych, ale r贸wnie偶 na 艣wiecie. Przek艂ada si臋 to oczywi艣cie na mo偶liwo艣ci, jakie maj膮 tutaj studenci. M贸wi膮c o 聽 聽 tej uczelni, nale偶y wyra藕nie zaznaczy膰, 偶e stosuje strategi臋 need-blind w procesie rekrutacji, co jest niezwykle korzystne dla聽 聽 student贸w. Je艣li b臋dziesz mie膰 szcz臋艣cie, dziewi臋膰dziesi膮t dziewi臋膰 procent wydatk贸w zwi膮zanych z kszta艂ceniem zostanie pokryte przez uczelni臋, a to b臋dzie oznacza膰, 偶e kszta艂ci膰 b臋dziesz si臋 praktycznie za darmo.
    聽 聽 聽 聽
  • University of Pensylvania. To kolejna niepubliczna uczelnia wy偶sza, kt贸ra cieszy si臋 doskona艂膮 opini膮 nie tylko w Stanach Zjednoczonych, ale r贸wnie偶 na ca艂ym 艣wiecie. Jest cz艂onkiem Ligi Bluszczowej, prowadzi jedn膮 z najs艂ynniejszych szk贸艂 biznesu, kt贸ra kszta艂ci na bardzo wysokim poziomie.
    聽 聽 聽 聽
  • California Institute of Technology. Je艣li my艣lisz o studiach technicznych na zagranicznej uczelni, Caltech (tak w skr贸cie okre艣la si臋 California Institute of Technology) to bardzo dobry wyb贸r. Obecnie uczelnia ta uznawana jest za najlepszy uniwersytet techniczny na terenie Stan贸w Zjednoczonych i jeden z lepszych na ca艂ym 艣wiecie. Ciekawostk膮 jest fakt, 偶e w niekt贸rych rankingach plasuje si臋聽 nawet wy偶ej ni偶 MIT. Prowadzone tutaj badania przyczyni艂y si臋 niew膮tpliwie do ogromnego post臋pu technicznego. Je偶eli chcesz tu聽 studiowa膰, musisz pami臋ta膰, 偶e konkurencja jest naprawd臋 ogromna 鈥 dosta膰 si臋 nie jest 艂atwo.

Pierwsz膮 dziesi膮tk臋 zamyka Duke University.

Ameryka艅skie uczelnia zajmuj膮 wysokie pozycje r贸wnie偶 w mi臋dzynarodowych rankingach. Na 艣wiatowym podium znalaz艂y si臋 dwie wy偶sze uczelnie ze Stan贸w Zjednoczonych 鈥 uniwersytet Stanforda oraz Massachusetts Institute of Technology.

Zagraniczni studenci, a wi臋c r贸wnie偶 ci z Polski, s膮 bardzo mile widziani na ameryka艅skich uczelniach. Je艣li zamierzasz studiowa膰 na jednej z nich, pami臋taj, 偶e proces rekrutacyjny nie nale偶y do 艂atwych. Pod uwag臋 brane s膮 nie tylko dobre oceny i wyniki punktowe z matury, ale tak偶e listy polecaj膮ce.

  1. Home
  2. >
  3. Blog
  4. >
  5. Studia w USA
  6. >
  7. System edukacji w USA...

Spis tre艣ci

Potrebbe interessarti

Gdzie naj艂atwiej dosta膰 si臋 na medycyn臋

Studia medyczne zaliczane s膮 do jednych z najbardziej popularnych nie tylko w Polsce, ale r贸wnie偶 na 艣wiecie. Ka偶dego roku miliony [...]

Prywatne studia medyczne – uniwersytety, koszt, ile trwaj膮

Bardzo d艂ugo studia medyczne by艂y dost臋pne wy艂膮cznie na pa艅stwowych uczelniach. Dzisiaj wiele si臋 w tej kwestii zmieni艂o 鈥 kierunek lekarski [...]

Jak si臋 uczy膰 – techniki uczenia si臋

Wielu uczni贸w zastanawia si臋, jak najlepiej si臋 uczy膰. Czy 偶eby mie膰 dobre wyniki trzeba uczy膰 si臋 d艂ugo, czy da si臋 [...]

Jak radzi膰 sobie ze stresem? – stres przed egzaminem

Stres przed egzaminem potrafi zniszczy膰 wyniki nawet najlepiej przygotowanej osoby. Jak sobie z nim poradzi膰? Stres to naturalne uczucie przed [...]